หลักสูตรนี้คืออะไร?
AI Engineering from Scratch เป็น Repository ที่จัดเนื้อหา AI Engineering เป็นหลักสูตรขนาดใหญ่ ไม่ได้สอนเพียงวิธีเรียก API ของโมเดล แต่พยายามพาผู้เรียนเข้าใจตั้งแต่พื้นฐานว่าโมเดลทำงานอย่างไร แล้วค่อยต่อยอดไปสู่การสร้างแอปพลิเคชันและ Agent ที่ใช้งานจริงได้
แนวคิดสำคัญของหลักสูตรคือ “Learn it → Build it → Use it → Ship it” หรือเรียนแนวคิดให้เข้าใจ ลงมือสร้างกลไกสำคัญด้วยตัวเอง จากนั้นค่อยใช้ Library/Framework ที่ใช้ในงานจริง และจบบทด้วย Artifact ที่สามารถนำไปต่อยอดได้ เช่น Prompt, Skill, Agent หรือ MCP Server
ไม่รู้จะเริ่มตรงไหน? เลือกตาม “เป้าหมาย” ได้เลย
หน้า README ทำตารางให้ผู้เรียนเลือกเส้นทางตามสิ่งที่ต้องการสร้าง ทำให้คนที่มีพื้นฐานต่างกันไม่จำเป็นต้องเริ่มจากบทเดียวกันทั้งหมด
มือใหม่ เริ่มจากพื้นฐานทั้งหมด
เริ่มที่ Phase 0 เพื่อเตรียม Environment, Git, API, Docker, Terminal และเครื่องมือที่ต้องใช้ตลอดหลักสูตร
มี Python แล้ว อยากเข้าใจ Math + ML
เริ่ม Phase 1 เพื่อปู Linear Algebra, Calculus, Probability, Optimization และ Statistics ก่อนเข้าสู่ ML
อยากสร้าง LLM Application
สามารถกระโดดไป Phase 11: LLM Engineering เพื่อเรียน Prompt, Context, RAG, Tool Use, Evaluation และ Production App
อยากสร้าง AI Agent
เริ่ม Phase 14: Agent Engineering โดยตรง แล้วค่อยย้อนกลับไปบทที่เป็น Prerequisite เมื่อจำเป็น
อยากเรียน MCP
มีเส้นทางเฉพาะ Model Context Protocol ครอบคลุม Server/Client, Transport, Security, Registry และ Conformance
อยากสร้าง Agent Skills
มี Focused Agent Skills Route สำหรับเรื่อง Contract, Discovery, Invocation, Sandbox และการทดสอบก่อน Release
Roadmap การเรียน — ไล่ตั้งแต่บทแรกไปจนสร้าง AI System ได้จริง
ถ้าเลือกเส้นทางแบบ เริ่มตั้งแต่ศูนย์ หลักสูตรจะค่อย ๆ พาเราเดินจากการเตรียมเครื่องมือ → เข้าใจคณิตศาสตร์ → Machine Learning → Deep Learning → Transformer/LLM → Tool & MCP → AI Agent → Production โดยแต่ละช่วงต่อยอดจากสิ่งที่เรียนก่อนหน้า
STEP 1 — เริ่มบทแรก: เตรียมเครื่องให้พร้อม
Phase 0 · Lesson 01Dev Environment คือจุดเริ่มต้นของหลักสูตร สำหรับตรวจว่าเครื่องมีสิ่งที่จำเป็นต่อการเรียนหรือไม่ เช่น Python และ Environment ที่พร้อมรันโค้ด จาก README ยังมีคำสั่งตรวจสอบแบบ Beginner Route เพื่อให้เห็นผลลัพธ์แรกก่อนเดินต่อ
สิ่งที่ควรได้หลังบทนี้: รู้ว่าเครื่องของเราพร้อมแค่ไหน ขาดอะไร และสามารถรันโค้ดของหลักสูตรจาก Repository ได้จริง
STEP 2 — สร้างพื้นฐานเครื่องมือของ AI Engineer
Phase 0 · Lessons 02–12หลังตั้ง Environment แล้ว จะค่อย ๆ เก็บเครื่องมือที่ต้องใช้ตลอดเส้นทางการพัฒนา AI ซึ่ง Phase 0 มีทั้งหมด 12 บท
- 02Git & Collaboration
จัดการ Version และทำงานร่วมกับ Repository - 03GPU Setup & Cloud
รู้จัก Compute สำหรับงาน AI ที่ใหญ่ขึ้น - 04APIs & Keys
เชื่อมบริการ AI และจัดการ Secret/API Key - 05Jupyter Notebooks
ทดลองโค้ดและวิเคราะห์ผลแบบ Interactive - 06Python Environments
แยก Dependency ของแต่ละ Project ให้เป็นระบบ - 07Docker for AI
ทำ Environment ให้ย้ายและรันซ้ำได้ - 08Editor Setup
จัด Editor ให้พร้อมสำหรับการเขียนและ Debug - 09Data Management
จัดการข้อมูลที่ใช้กับ Experiment และ Model - 10Terminal & Shell
ใช้ Command Line ทำงานกับ Project ได้คล่องขึ้น - 11Linux for AI
พื้นฐานระบบที่พบได้บ่อยบน Server/Cloud - 12Debugging & Profiling
หาบั๊กและวิเคราะห์จุดที่ทำให้ระบบช้า
STEP 3 — ปู Math ที่ใช้จริงใน AI
Phase 1 · 22 Lessonsเมื่อใช้เครื่องมือได้แล้ว จึงเข้าสู่ Math Foundations เริ่มจาก Linear Algebra Intuition แล้วค่อยไป Vector/Matrix, Calculus, Gradient, Probability, Bayes, Optimization, Entropy, PCA, SVD, Tensor และ Statistics เป้าหมายคือให้เห็นว่าแนวคิดเหล่านี้เชื่อมกับ Algorithm อย่างไร ไม่ใช่เรียนสูตรแยกจากการใช้งาน
STEP 4 — จาก Math ไปสู่ Machine Learning และ Deep Learning
Phases 2–3Phase 2: ML Fundamentals เริ่มสร้างความเข้าใจ Regression, Classification, Tree-based Models, Clustering และการประเมินโมเดล ก่อนต่อด้วย Phase 3: Deep Learning Core ที่ลงไปถึง Neural Network, Forward Pass, Backpropagation, Loss, Optimizer และการใช้ PyTorch
STEP 5 — เลือกแขนง: Vision, NLP, Speech และ RL
Phases 4–6 & 9เมื่อมี Deep Learning เป็นฐาน สามารถแตกแขนงไปตามประเภทข้อมูลที่สนใจ เช่น Computer Vision สำหรับภาพ, NLP สำหรับภาษา, Speech & Audio สำหรับเสียง หรือ Reinforcement Learning สำหรับระบบที่เรียนรู้จาก Reward
STEP 6 — เข้าใจ Transformer และสร้าง LLM จากข้างใน
Phases 7–10เข้าสู่หัวใจของ Generative AI ผ่าน Attention และ Transformer แล้วต่อด้วย Generative AI และ LLMs from Scratch ตั้งแต่ Tokenizer, Pre-training, Instruction Tuning, RLHF/DPO ไปจนถึง Quantization และ Inference Optimization
STEP 7 — เปลี่ยน LLM ให้เป็น Application ที่ใช้งานจริง
Phases 11–13LLM Engineering เริ่มจาก Prompt และ Context Engineering ต่อด้วย Embedding, RAG, Tool Use, Evaluation และ Production App จากนั้น Phase 13 จะพาไปเรื่อง Function Calling, MCP, A2A และ Agent Skills ซึ่งเป็นสะพานจาก “โมเดลตอบข้อความ” ไปสู่ “โมเดลที่ลงมือทำงานกับระบบอื่นได้”
STEP 8 — สร้าง AI Agent และระบบ Autonomous
Phases 14–16เริ่มจาก Agent Loop แล้วเพิ่ม Planning, Memory, Reflection, Tool Use, Computer Use และ Evaluation ก่อนขยายไปสู่ Long-running Agent, Human-in-the-loop และ Multi-Agent ที่มี Supervisor, Handoff และ Shared Memory
STEP 9 — Production, Safety และ Capstone
Phases 17–19ช่วงท้ายคือสิ่งที่ทำให้ Project พร้อมใช้จริง: Deployment, Scaling, Observability, Cost, Reliability และ Security พร้อมเรียนเรื่อง Prompt Injection, Red Teaming, Privacy และ Governance ก่อนปิดท้ายด้วย Capstone ที่รวมหลายองค์ประกอบเป็นระบบ End-to-End
ถ้าเริ่มจากศูนย์ — Phase 0 เตรียมเครื่องมือให้พร้อมก่อน
Phase 0 มีหน้าที่ทำให้เครื่องของเราพร้อมสำหรับบทต่อ ๆ ไป เหมาะกับคนที่เพิ่งเริ่ม Coding หรือยังไม่เคยตั้ง Environment สำหรับงาน AI มาก่อน
Dev Environment
เตรียม Python และตรวจสอบ Environment ให้พร้อมรันบทเรียน
Git & Collaboration
เรียนพื้นฐาน Git ซึ่งจำเป็นสำหรับการทำงานกับ Repository และทีมพัฒนา
GPU Setup & Cloud
เข้าใจการใช้ GPU และ Cloud สำหรับงานที่ต้องใช้ Compute สูงขึ้น
APIs & Keys
เรียนการจัดการ API และ Key อย่างเป็นระบบ ซึ่งจะใช้ต่อในงาน LLM และ Agent
Docker for AI
ปูพื้นฐาน Container เพื่อให้ Environment ทำซ้ำและ Deploy ได้ง่ายขึ้น
Debugging & Profiling
ฝึกหาสาเหตุเมื่อโปรแกรมมีปัญหา และวิเคราะห์ Performance ของระบบ
ต่อด้วย Math Foundations — เข้าใจ “คณิตศาสตร์ข้างใต้ AI” ผ่านโค้ด
Phase 1 ปูพื้นฐานคณิตศาสตร์ที่อยู่เบื้องหลัง Machine Learning และ Neural Network จุดเด่นคือไม่ได้แยกคณิตศาสตร์ออกจากการใช้งาน แต่ให้เรียนควบคู่กับการเขียนโค้ดเพื่อเห็นว่าความคิดทางคณิตศาสตร์กลายเป็น Algorithm ได้อย่างไร
Linear Algebra
Vector, Matrix, Matrix Transformations และ Eigenvalues ซึ่งเป็นฐานของ Neural Network และ Embedding
Calculus & Gradients
Derivative, Gradient และ Chain Rule เพื่อเข้าใจว่าโมเดล “เรียนรู้” และอัปเดต Weight อย่างไร
Probability & Statistics
Probability, Distribution, Bayes และ Statistical Thinking สำหรับการตีความข้อมูลและความไม่แน่นอน
Optimization
Gradient Descent และวิธี Optimization ที่เป็นหัวใจในการ Train โมเดล
Information Theory
Entropy และ KL Divergence ซึ่งเชื่อมโยงกับ Loss Function และโมเดล Generative
PCA / SVD / Tensor
ลดมิติ วิเคราะห์โครงสร้างข้อมูล และเข้าใจ Tensor ซึ่งใช้ทั่วทั้ง Deep Learning
ภาพรวม 20 Phases — จากพื้นฐานไปจนสร้างระบบ AI จริง
เมื่อดูทั้งหลักสูตร จะเห็นเส้นทางที่ค่อย ๆ ต่อชั้นความรู้ขึ้นไป โดย Math และ ML เป็นฐาน ส่วน LLM, Tools, Agent และ Production อยู่ในช่วงปลายของหลักสูตร
| Phase | หัวข้อ | เรียนอะไร |
|---|---|---|
| 0 | Setup & Tooling | Python, Git, API, GPU/Cloud, Docker, Terminal, Linux, Debugging |
| 1 | Math Foundations | Linear Algebra, Calculus, Probability, Statistics, Optimization, Tensor |
| 2 | ML Fundamentals | Regression, Classification, Tree, SVM, Clustering, Model Evaluation |
| 3 | Deep Learning Core | Neural Network, Backpropagation, Optimizer, PyTorch |
| 4 | Vision | CNN, Detection, Segmentation, Vision Transformer, Vision-Language |
| 5 | NLP | Tokenization, Embedding, Search, QA, RAG, Evaluation |
| 6 | Speech & Audio | ASR, Whisper, TTS, Voice, Real-time Audio |
| 7 | Transformers | Attention, Multi-Head Attention, GPT/BERT, KV Cache |
| 8 | Generative AI | Diffusion, Stable Diffusion, ControlNet, Video/Audio Generation |
| 9 | Reinforcement Learning | Q-Learning, PPO, Reward Model, RLHF |
| 10 | LLMs from Scratch | Tokenizer → Pre-training → SFT → RLHF/DPO → Quantization |
| 11 | LLM Engineering | Prompt, Context, RAG, Function Calling, Evaluation, Production App |
| 12 | Multimodal | Vision + Language + Audio + Document + Computer Use |
| 13 | Tools & Protocols | Function Calling, MCP, A2A, Agent Skills, Security |
| 14 | Agent Engineering | Agent Loop, Planning, Memory, Tool Use, Computer Use, Evaluation |
| 15 | Autonomous Systems | Long-running Agent, HITL, Durable Execution, Safety, Rollback |
| 16 | Multi-Agent & Swarms | Supervisor, Handoff, Shared Memory, Debate, Agent Teams |
| 17 | Infrastructure & Production | Deployment, Scaling, Observability, Cost, Gateway, Reliability |
| 18 | Ethics & Alignment | Alignment, Prompt Injection, Red Team, Privacy, Governance |
| 19 | Capstone Projects | รวมความรู้ไปสร้างระบบ AI แบบ End-to-End และ Portfolio |
ไม่ได้มีแค่ให้อ่าน — แต่บังคับให้ “สร้าง” และเก็บหลักฐานการเรียน
โครงของบทเรียนถูกออกแบบให้ผู้เรียนไม่จบที่การอ่าน Concept หรือ Copy Code เท่านั้น แต่ต้องรันจริง เข้าใจ Output และสามารถปรับสิ่งที่สร้างได้ด้วยตัวเอง
ถ้าคุณมีเป้าหมายต่างกัน ควรเรียนเส้นทางไหน?
จุดเด่นของหลักสูตรนี้เมื่อเทียบกับการเรียน AI แบบดูคลิปอย่างเดียว
- จัดเนื้อหาเป็นเส้นทางยาวตั้งแต่พื้นฐานถึง Production
- เน้นสร้าง Algorithm/Mechanism ก่อนใช้ Framework
- เลือกเรียนเฉพาะเป้าหมายได้ ไม่ต้องจบ 523 บทก่อน
- มีหัวข้อทันสมัยอย่าง MCP, Agent Skills, A2A และ Agent Engineering
- ครอบคลุม Production, Observability, Cost และ Security ไม่จบแค่ Demo
- สร้าง Portfolio/Artifact ระหว่างเรียนได้จริง
- มีทั้ง GitHub และหน้าเว็บไซต์สำหรับอ่านบทเรียน
- ฟรีและเป็น Open Source ภายใต้ MIT License
เริ่มเรียนอย่างไร?
ถ้าต้องการลงมือกับ Repository โดยตรง สามารถ Clone โปรเจกต์ลงเครื่อง แล้วทดลองรันบทแรกตามคำสั่งใน README ได้
git clone https://github.com/rohitg00/ai-engineering-from-scratch.git cd ai-engineering-from-scratch python3 phases/00-setup-and-tooling/01-dev-environment/code/verify.py --route beginner
แต่ถ้ายังไม่อยากติดตั้งอะไร สามารถเริ่มจากอ่านผ่านเว็บไซต์ของหลักสูตรก่อน แล้วค่อยกลับมา Clone Repository เมื่อพร้อมลงมือทำ Lab
สรุป: จาก “ใช้ AI เป็น” ไปสู่ “สร้างระบบ AI เป็น”
AI Engineering from Scratch เหมาะมากสำหรับคนที่อยากเข้าใจ AI แบบเป็นระบบ และต้องการขยับจากการใช้ ChatGPT/Claude ไปสู่การสร้าง LLM Application, MCP, Agent และระบบ AI ที่ Deploy ใช้งานจริงได้